Najčešće postavljana pitanja

Da li se na stanove koji su sagrađeni i već su u upotrebi, pri sledećoj prodaji plaća PDV?

U slučaju kada se prenosi pravo raspolaganja na postojećim građevinskim objektima koji su u upotrebi, kao i kada se prenosi pravo raspolaganja na novoizgrađenim objektima izgrađenim do 31.12.2004. godine, ne plaća se PDV, a plaća se porez na prenos apsolutnih prava po poreskoj stopi od 5 %.

Koje uslove moram da ispunim kako bih bio oslobođen od plaćanja poreza na prenos apsolutnih prava?

Porez na prenos apsolutnih prava ne plaća se na prenos prava svojine na stanu ili porodičnoj stambenoj zgradi, odnosno svojinskom udelu na stanu ili porodičnoj stambenoj zgradi (u daljem tekstu: stan) fizičkom licu koje kupuje prvi stan (u daljem tekstu: kupac prvog stana), za površinu koja za kupca prvog stan iznosi do 40 m2 i za članove njegovog porodičnog domaćinstva koji od 1. jula 2006. godine do dana overe ugovora o kupoprodaji na osnovu koga kupac stiče prvi stan, nisu imali u svojini, odnosno susvojini stan na teritoriji Republike Srbije do 15 m2 po svakom članu (u daljem tekstu: odgovarajući stan), pod uslovom da:

  1. je kupac prvog stana punoletni državljanin Republike Srbije, sa prebivalištem na teritorije Republike Srbije
  2. kupac prvog stana od 1. jula 2006. godine do dana overe ugovora o kupoprodaji na osnovu koga kupac stiče prvi stan, nije imao u svojini, odnosno susvojni stan na teritoriji Republike Srbije

Pravo na poresko oslobođenje može se ostavriti samo na osnovu ugovora o kupoprodaji prvog stana overenog posle 8. jula 2007. godine.

Šta treba da podnesem da ostvarim pravo na oslobođenje od plaćanja poreza na prenos apsolutnih prava?

Prodavac koji pravo svojine na stanu prenosi kupcu prvog stana, za svrhu ostvarivanja prava na poresko oslobođenje, dužan je da poreskom organu nadležnom prema mestu gde se stan koji prodaje kupcu prvog stana nalazi, podnese:

  1. poresku prijavu na Obrascu PPI-4- Poreska prijava za utvrđivanje poreza na prenos apsolutnih prava
  2. overenu izjavu kupca prvog stana da kupuje prvi stan za sebe i određene članove njegovog porodičnog domaćinstva na Obrascu IKPS - PPAP
  3. original ili overenu kopiju ugovora o kupoprodaji stana
  4. ako kupac prvi stan kupuje samo za sebe - prodavac pored poreske prijave i dokumenta iz tač. 1) do 3) podnosi i dokaze iz kojih proizilazi da taj kupac ispunjava propisane uslove iz člana 31 a i 31b stav 1. Zakona:
    1. izvod iz matične knjige rođenih za kupca prvog stana
    2. uverenje o državljanstvu kupca prvog stana
    3. dokaz o prebivalištu kupca prvog stana (overena fotokopija lične karte ili potvrda o prebivalištu)

Ako kupac prvi stan kupuje za sebe i za određene članove njegovog porodičnog domaćinstva- prodavac pored poreske prijave i dokumenata iz tačke 1) do 3) podnosi i dokaze iz kojih proizilazi da su ispunjeni propisani uslovi za oslobađane od poreza na prenos apsolutnih prava po osnovu prodaje stana kupcu prvog stana:

  1. Izvod iz matične knjige rođenih za kupca prvog stana
  2. Uverenje o državljanstvu kupca prvog stan
  3. Dokaz o prebivalištu kupca prvog stana (overena fotokopija lične karte ili potvrda o prebivalištu)
  4. Dokaz kojim se potvrđuje da je fizičko lice za koga se ostvaruje pravo na poresko oslobođenje član porodičnog domaćinstava kupca prvog stana, u smislu odredbe člana 31 stav 2. Zakona (npr. Izvod iz matične knjige venčanih- ako se pravo na poresko oslobođenje ostvaruje i za kupčevog supružnika, izvod iz matične knjige rođenih za kupčevo dete ili dete kupčevog supružnika - ako se pravo na poresko oslobođene ostvaruje i za ta lica...)
  5. Dokaz o prebivalištu članova porodičnog domaćinstva kupca prvog stana za koje se ostvaruje pravo na poresko oslobođenje(overena fotookopija lične karte ili potvrda o prebivalištu)

Nadležni poreski organ, na osnovu utvrđenog činjeničnog stanja, rešenjem utvruđuje poresku obavezu, odnosno pravo na poresko oslobođenje.

Koje uslove moram da ispunim kao kupac prvog stana , kako bih ostvario refundaciju PDV?

Kupac prvog stana može da ostvari refundaciju PDV pod sledećim uslovima:

  1. da od 1. jula 2006 godine do dana overe ugovora o kupoprodaji na osnovu kojeg stiče prvi stan nije imao u svojini, odnosno susvojini stan na teritorije Republike
  2. da je ugovorena cena stana sa PDV u potpunosti isplaćena prodavcu

Pravo na refundaciju PDV može se ostvariti za stan čija površina za kupca prvog stana iznosi do 40 m2, za članove njegovog porodičnog domaćinstva do 15 m2 po svakom članu koji nije imao u svojini, odnosno susvojini stan na teritoriji Republike u periodu od 1. jula 2006. godine do dana overe ugovora o kupoprodaji.

Ako kupac prvog stana kupuje stan površine koja je veća od površine za koju ima pravo na refundaciju PDV (za kupca prvog stana iznosi do 40 m2,a za članove njegovog porodničnog domaćinstva do 15 m2 po svakom članu koji nije imao u svojini, odnosno susvojini stan na teritoriji Republike u periodu od 1. jula 2006. godine do dana overe ugovora o kupopradaji), pravo na refundaciju PDV može da ostvari do iznosa koji odgovara navedenoj površini.

Pravo na refundaciju PDV kupcu prvog stana može se ostvariti samo na osnovu ugovora o kupoprodaji stana overenog posle stupanja na snagu ovog zakona, odnosno 08. jula 2007 godine.

Šta se smatra porodičnim domaćinstvom kupca prvog stana?

Porodičnim domaćinstvom kupca prvog stana smatra se zajednica života, privređivanja i trošenja prihoda kupca prvog stana, njegovog supružnika, kupčeve dece, kupčevih usvojenika, dece njegovog supružnika, usvojenika njegovog supružnika, kupčevih roditelja, njegovih usvojitelja, roditelja njegovog supražnika, usvojitelja kupčevog supružnika, sa istim prebivalištem kao kupac prvog stana.

Ko nema pravo na refundaciju PDV?

Pravo na refundaciju PDV nema:

  1. kupac stana koji je ostvario refundaciju PDV po osnovu kupovine prvog stana
  2. član porodičnog domaćinstva kupca prvog stana za kojeg je kupac prvog stana ostavario refundaciju PDV, u slučaju kada taj član porodičnog domaćinstava kupuje stan
  3. kupac stana koji je stekao prvi stan bez obaveze prodavca da za promet tog stana plati porez na prenos apsolutnih prava po osnovu kupovine prvog stana u skladu sa zakonom kojim se uređuju porezi na imovinu
  4. član porodičnog domaćinstva kupca stana koji je stekao prvi stan bez obaveze prodavca da za promet tog stana plati porez na prenos apsolutnih prava po osnovu kupovine prvog stana u skladu sa zakonom kojim se uređuju porezi na imovinu, a za koga je ostvareno to poresko oslobođenje
Šta da uradim kako bi mi bio refundiran PDV?

Pravilnik o postupku ostvarivanja prava na povraćaj PDV i o načinu i postupku refakcije i refundacije PDV, propisuje da kupac prvog stana ostvaruje refundaciju PDV u skladu sa Zakonom, na osnovu pismenog zahteva, koji podnosi nadležnom poreskom organu.

Zahtev za refundaciju PDV kupcu prvog stana podnosi se na Obrascu RFH- zahtev kupca prvog stana za refundaciju PDV. Uz zahtev se dostavlja i:

  1. izvod iz matične knjige rođenih
  2. uverenje o državljanstvu
  3. dokaz o prebivalištu (overena fotokopija lične karte ili potvrda o prebivalištu)
  4. overena kopija ugovora o kupoprodaji stana
  5. račun ili drugi dokument koji služi kao račun o kupoprodaji stana u kojem je iskazan PDV
  6. dokaz da je ugovorena cena stana sa PDV u potpunosti isplaćena
  7. overena izjava kupca da kupuje prvi stan

Ako kupac prvog stana zahteva refundaciju PDV i po osnovu člana, odnosno članova njegovog porodičnog domaćinstava, pored navedenih dokumenta, dostavlja i:

  1. dokument kojim se potvrđuje da je fizičko lice po osnovu koga kupac prvog stana zahteva refundaciju PDV član porodičnog domaćinstva kupca prvog stana (dokaz o srodstvu)
  2. dokaz o prebivalištu člana porodičnog domaćinstava (overena fotokopija lične karte ili potvrda o prebivalištu)
  3. Izjava kupca stana da kupuje prvi stan daje se na Obrascu IKPS PDV- Izjava kupca stana da kupuje prvi stan.
Kako ću saznati da li sam ostvario pravo na refundaciju PDV?

Nadležni poreski organ (organizaciona jedinica Poreske uprave koja je nadležna za prijem evidencione prijave obveznika PDV- prodavac stana), nakon izvršene provere ispunjenosti uslova za refundaciju PDV, rešenjem odlučuje o zahtevu poreskog obveznika u roku od 30 dana od dana podnošenja zahteva. U roku od 15 dana od dana dostavljanja rešenja poreskom obvezniku, Poreska uprava vrši refundaciju PDV.

Kada je potrebno da uradim odjavu prebivališta i koji je rok za prijavu novog prebivališta?

U skladu sa članom 8. Zakona o prebivalištu i boravištu građana “Sl. Glasnik SRS” br.42/77, 25/08 i “Sl. Glasnik RS” 53/93..33/99), građani su dužni da odjave svoje prebivalište pre napuštanja mesta prebivališta, a potom su u obavezi da prijave svoje novo prebivalište u roku od 8 dana od dana nastanjenja na novoj adresi.

Kada menjam adresu na području jednog grada, da li je potrebno da se odjavljujem sa stare adrese ili samo prijavljujem novu adresu u stanici policije na čijem se opštinskom području nalazi nova adresa?
Prilikom promene adrese stana u mestu svog prebivališta, građani su u obavezi da podnesu zahtev za prijavljivanje promene adrese stana po mestu svog prebivališta, pri čemu se isti ne odjavljuju sa prethodne adrese prebivališta.

Najčešće postavljena pitanja u vezi stambenih kredita

Koliko iznosi minimalno učešće za stambene kredite iz sredstava banke?

Minimalno učešće za stambene kredite iz sredstava banke iznosi 20% ukoliko se hipoteka prvog reda uspostavlja:

  1. na uknjiženu nepokretnost koja je predmet kredita ili neku drugu uknjiženu nepokretnost koja svojom vrednošću odgovara traženom iznosu kredita
  2. na neuknjiženu nepokretnost koja je predmet kredita

Stambeni kredit iz sredstava banke se može odobriti i bez učešća samo ukoliko se hipoteka uspostavlja na neku drugu uknjiženu nepokretnost, koja nije predmet kredita, a čija je vrednost minimalno 30% veća od iznosa kredita.

Da li učešće za stambene kredite iz sredstava banke može biti veće od 10%?

Da. Ućešće može biti veće od 10% i prednosti povećanja učešća se ogledaju u smanjenju iznosa traženog kredita, a samim tim se smanjuje i rata stambenog kredita kao i neophodna minimalna zarada za dobijanje kredita.

Šta može biti predmet hipoteke?

Predmet hipoteke može biti:

  1. uknjižena nepokretnost koja se kupuje ili bilo koja druga uknjižena nepokretnost koja nema tereta i svojom procenjenom vrednošću odgovara zahtevanom iznosu kredita
  2. neuknjižena nepokretnost koja je predmet kredita
Da li kredit mogu da dobijem uz priloženi predugovor?

Na osnovu predugovora radi se obrada zahteva kao i samo odobrenje kredita, ali je neophodno da se pre plasiranja sredstava dostavi overen ugovor.

Da li je moguće iskoristiti stambeni kredit za renoviranje nepokretnosti?

Stambeni kredit se može iskoristiti samo za kupovinu stambenog prostora. Societe Generale banka Vam je pripremila posebnu ponudu za renoviranje nepokretnosti.

Od kada se računa početak vremena potrebnog za odobravanje stambenog kredita?

Vreme potrebno za odobrenje stambenog kredita počinje onog trenutka kada klijent dostavi svu neophodnu i ispravnu dokumentaciju.

Da li stambeni kredit može iskoristiti za kupovinu stana u izgradnji?

Da. U tom slučaju, hipoteka se uspostavlja na drugu nepokretnost koja je uknjižena, nema tereta i svojom procenjenom vrednošću odgovara zahtevanom Iznosu kredita. Neophodno je da kupovinu stana u izgradnji potvrdite dostavljanjem rešenja o odobrenju za izgradnju i potvrdom o prijemu i početku radova.

Da li je moguće izvršiti prevremenu otplatu kredita?

Da. Prevremena otplata kredita u celosti je moguća u bilo kom trenutku kod stambenih kredita iz sredstava banke uz obavezu plaćanja naknade za prevremeno vraćanje kredita po tarifi banke važećoj u momentu prevramene otplate.

Da li je odobravanje kredita iz sredstava banke namenjeno samo licima koja žive u bračnoj zajednici?

Kod kredita iz sredstava banke u svojstvu sadužnika se može naći i jedan član uže porodice, koji ispunjava iste uslove, kao i korisnik kredita.

Da li se kapara može priznati kao učešće?

Da. Kapara koja je predviđena overenim predugovorom ili ugovorom o kupovini nepokretnosti se može uzeti u obzir kao učešće ili deo učešća.

Šta je intabulaciona knjiga?

Intabulaciona knjiga je zbirka isprava koju vodi nadležni opštinski sud i u koju se na zahtev stranaka upisuje teret ili pravo na nepokretnosti. Intabulaciona knjiga se koristi u delu Republike Srbije, južno od Zapadne Morave gde je u upotrebi tapijski sistem kao način upisa prava na nepokretnosti. Knjigu tapija vodi nadležna opština, a intabulacione knjige vodi nadležni sud. Potvrdu na prethodno upisanim teretima nepokretnostima izdaje nadležni sud.

Koja je razlika između nominalne i efektivne kamatne stope?

Nominalna kamatna stopa predstavlja cenu otplate kredita i na osnovu nje sa vrši obračun mesečnih rata kredita. Nominalna kamatna stopa se obračunava na preostali dug kredita.

Efektivna kamatna stopa je jedinstven način prikazivanja kamatne stope u cilju transparentnosti i lakšeg poređenja bankarskih uslova za odobravanje kredita. U obračun efektivne kamatne stope pored nominalne kamatne stope ulazi i iznos naknada i provizija koje banka obračunava klijentu u postupku odobravanja kredita (kao što je npr. administrativni trošak obrade kredita).

Šta je EURIBOR?

EURIBOR (Euro Interbank Offered Rate) je referentna kamatna stopa koja predstavlja presek kamatnih stopa po kojima prvorazredne banke u evrozoni nude međusobne depozite na fiksne periode.

Šta je vinkulirana polisa osiguranja?

Vinkulirana polisa osiguranja predstavlja zalogu ili prenos prava potraživanja po osnovu naplate štete u korist trećeg lica, u ovom slučaju banke.

Šta je založna izjava?

Založna izjava je isprava sačinjena od strane vlasnika nepokretnosti, kojom on, kao zalogodavac, izražava saglasnost da, ukoliko dug ne bude isplaćen o dospelosti, poverilac (Banka) naplati svoje obezbeđeno potraživanja iz vrednosti te nepokretnosti na način propisan zakonom.

Šta je LTV racio?

LTV (loan to value) racio predstavlja odnos iznosa kredita banke i vrednosti nekretnine na koju se uspostavija hipoteka prvog reda kao obezbeđenje kredita. U zavisnosti cd LTV racia zavisi i visina prernije osiguranja NKOSK.